ĐỂ “TỦ THUỐC GIA ĐÌNH” PHÁT HUY HẾT TÁC DỤNG

ĐỂ “TỦ THUỐC GIA ĐÌNH” PHÁT HUY HẾT TÁC DỤNG 

Bạn thử nhớ xem bao lâu rồi bạn chưa xem lại tủ thuốc gia đình mình rồi nhỉ? Có những loại thuốc bạn phải kiểm tra thường xuyên thời hạn dùng, vứt chúng đi hay tiếp tục sử dụng chúng; một số loại thuốc bạn chỉ dùng một lần sau khi mở ra; nhưng có những loại bạn phải giữ lại hoặc luôn luôn bảo quản chúng trong ngăn mát tủ lạnh…Và bạn phải có cả một danh sách những loại thuốc phải luôn có trong tủ thuốc của gia đình đúng lúc cần.

tu-thuoc-gia-dinh-1

Vệ sinh tủ thuốc-bảo quản thuốc

Ở Việt Nam cụm từ “tủ thuốc gia đình” không mấy phổ biến, hoặc có vẽ lạ lẫm đối với nhiều người. Tuy nhiên “tủ thuốc gia đình” khá phổ biến ở các nước phương tây, thậm chí họ còn có cả “bác sĩ gia đình” luôn theo dõi và nắm rõ sức khỏe của từng thành viên trong nhà và có mặt khi bạn cần.

tu-thuoc-gia-dinh-2

Trước tiên bạn cần kiểm tra tủ thuốc nhà mình đang chứa những loại thuốc nào. Thường thì sau một đợt điều trị như tiêu chảy hay cảm sốt bạn sẽ còn sót lại vài viên thuốc vì bạn không dùng hết trong lần điều trị trước đó. Đây cũng là do tính chủ quan khi vừa hết triệu chứng bệnh thì bạn đã vội ngừng uống thuốc. Những viên thuốc còn sót lại nên được tiêu hủy đúng cách, không dùng chúng lại trong thời gian 20-30 ngày khi bảo quản ở nhiệt độ thường và bạn đã mở bao bì tiếp xúc trực tiếp với thuốc

Nước nhỏ mắt: thời hạn sau khi mở nắp của nước nhỏ mắt rất ngắn nên cần bỏ đi sau khoảng 15-30 ngày. Khi dùng nước nhỏ mắt cần hạn chế tiếp xúc đầu nhỏ với mắt để tránh lây vi trùng vào nước nhỏ.

tu-thuoc-gia-dinh-3

Thuốc hạ sốt cho trẻ em: thuốc hạ sốt nhét hậu môn tan nhanh sau khi rời khỏi lớp vỏ nên cần được bảo quản lạnh trước 1-2h sau khi lấy ra khỏi tủ thuốc.

Cao dán giảm đau: sau khi mở gói thuốc dán bạn cần gấp mép bao bì trước khi cất vào hộp. Tránh để không khí tiếp xúc nhiều sẽ mất tác dụng ấm nóng của miếng dán. Để bảo quản tốt nhất bạn nên cho vào một loại túi có mép hàn nhựa thật kín khí.

Những loại thuốc nên có trong gia đình bạn 

Bạn cần lên một danh sách các loại thuốc thông dụng mà bạn và người thân có thể dùng để điều trị ngay khi cần. Hãy tham khảo danh sách gợi ý sau để có sự lựa chọn tốt nhất cho gia đình mình nhé.

 

young woman with glass of mineral water

Thuốc tiêu chảy: nước điện giải (oresol) là giải pháp cầm tiêu chảy đầu tiên bạn cần bổ sung. Tiếp đến là bạn cần phải có một nhãn hiệu men vi sinh tin dùng trong tủ thuốc. Men vi sinh giúp bổ sung lợi khuẩn, hỗ trợ phòng ngừa rối loạn tiêu hóa do loạn khuẩn đường ruột.

tu-thuoc-gia-dinh-5

Thuốc trị đầy hơi-khó tiêu: thuốc chứa Simethicone được đánh giá là loại cho hiệu quả tức thì. Air-X chứa simethicone giải quyết nhanh các triệu chứng đầy hơi chướng bụng sau ăn. Bạn chỉ cần nhai hoặc nhỏ vài giọt cho trẻ em là đạt được kết quả mong muốn.

tu-thuoc-gia-dinh-6

Thực phẩm bảo vệ sức khỏe chống táo bón: chất xơ giúp phòng chống táo bón hiệu quả nhưng thường bị lãng quên trong bữa ăn. Gói chất xơ hòa tan bổ sung chất xơ tự nhiên, tăng cường hấp thu canxi, cân bằng hệ vi khuẩn đường ruột.

Men tiêu hóa: cơ thể có cảm giác ăn lười ăn, ăn không ngon miệng thì men tiêu hóa nguồn gốc thực vật giúp ích cho bạn. Men tiêu hóa với nhiều loại enzyme giúp tăng cường tiêu hóa và hấp thu dưỡng chất từ thức ăn, cải thiện tình trạng ăn không tiêu, chậm lên cân, đau bụng sau khi uống sữa.

tu-thuoc-gia-dinh-7

Thuốc giảm đau: các loại thuốc giảm đau điển hình như đau răng, đau khớp bạn phải cẩn trọng trước khi dùng. Thuốc giảm đau dạng nước, dầu xoa phải được đậy kín để tránh bay hơi và mất tác dụng mong muốn.

Thuốc cảm: thuốc cảm sẽ hữu dụng chẳng may khi bạn mắc một cơn mưa và hắc hơi, sổ mũi….với thời tiết hai mùa mưa nắng như nước ta thì bạn phải dự trữ thuốc cảm nhé.

Các loại bông băng gạc sơ cứu: thường thì chúng ta không mấy để ý đến thời hạn của chúng, tuy nhiên chúng cần được thay mới vì bám bụi và sự vô trùng bị xâm nhập.

STRESS VÀ RỐI LOẠN TIÊU HÓA

Bạn có thể nhận thấy một cảm giác khó chịu ở bụng trong thời kỳ căng thẳng như bồn chồn, buồn nôn, chướng bụng, đi tiêu lỏng hoặc đau bụng. Đó là bởi vì hệ tiêu hóa được kết nối mật thiết đến sức khỏe tinh thần của chúng ta. Stress có thể ảnh hưởng đến các dây thần kinh của đường tiêu hóa, có thể lần lượt phá vỡ sự cân bằng vốn rất phức tạp của quá trình tiêu hóa.

Tác động của stress tới hệ tiêu hóa.

stress-va-roi-loan-tieu-hoa-1

Stress gây rối loạn tiêu hóa

Stress làm giảm lưu thông máu khiến máu tới các cơ quan không đủ làm ảnh hưởng đến quá trình chuyển hóa dẫn đến hệ tiêu hóa suy yếu, cơ thể mệt mỏi.

Stress ảnh hưởng tới nhu động ruột, ruột co bóp ít khiến thức ăn bị lưu giữ trong đường ruột lâu và bị hấp thu hết nước khiến phân quá khô sẽ gây ra táo bón, ngược lại khi ruột co bóp quá nhiều khiến phân bị đẩy ra ngoài quá sớm khi chưa được hấp thu bớt nước và muối khoáng sẽ gây ra tiêu chảy. Nhu động ruột càng tăng càng dễ gây ra tiêu chảy và ngược lại, càng trì trệ càng gây ra táo bón. Và đây cũng là một trong những nguyên nhân của viêm đại tràng co thắt.

Trong số % khả năng miễn dịch của cơ thể thì có tới 80% được lưu trữ trong đường ruột. Hệ tiêu hóa, hay cụ thể hơn là đường ruột chứa rất nhiều lợi khuẩn và hại khuẩn. Khi bị stress sẽ tạo ra các phản ứng phá hủy các lợi khuẩn khiến cho hệ miễn dịch đường ruột trở nên kém đi, kéo theo hệ miễn dịch của cơ thể suy yếu.

Stress và rối loạn hệ vi khuẩn ruột

stress-va-roi-loan-tieu-hoa-2

Stress kéo dài gây loạn khuẩn đường ruột

Hệ tiêu hóa cực kỳ nhạy cảm với tâm trạng con người. Các nghiên cứu đã nhiều lần chỉ ra rằng một đường ruột khỏe mạnh giúp bạn có tinh thần lạc quan và hành vi tích cực, trái lại stress, trầm cảm có liên quan đến sự mất cân bằng hoặc thiếu hụt vi khuẩn đường ruột.

Ở người, trục hạ đồi – tuyến yên – thượng thận (HPA) là nơi phản ứng đầu tiên với mọi dạng stress. Stress kích hoạt trục HPA làm phóng thích cortisol (hormone stress), gây ảnh hưởng trực tiếp lên các tế bào ở ruột như tế bào biểu mô, tế bào miễn dịch, tế bào thần kinh ruột và tế bào tổng hợp serotonin (hormone hạnh phúc, có thể kích hoạt dây thần kinh phế vị – là dây thần kinh chủ yếu điều hòa các hoạt động của ống tiêu hóa từ thực quản đến ruột già). Điều đáng chú ý là 95% hormone serotonin này nằm trong hệ tiêu hóa. Nhưng quan trọng hơn là những dạng tế bào này chịu ảnh hưởng đáng kể từ đội ngủ vi khuẩn khu trú trong ruột chúng ta.

Stress kéo dài khiến cho hệ tiêu hóa của chúng ta bị tổn thương nghiêm trọng, các vi khuẩn có lợi suy giảm, không còn đủ sức chống lại các vi khuẩn có hại, dẫn tới loạn khuẩn đường ruột.  Hậu quả là khiến chúng ta mắc những chứng bệnh đường ruột như tiêu chảy, táo bón, ăn không tiêu, biếng ăn, viêm đại tràng co thắt…thậm chí có thể gây viêm loét dạ dày, xuất huyết tiêu hóa.

Probiotics cải thiện các triệu chứng trên hệ tiêu hóa do stress.

stress-va-roi-loan-tieu-hoa-3

Probiotics giúp cân bằng hệ vi khuẩn ruột

Người bị rối loạn tiêu hóa ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và tinh thần, làm cho tình trạng stress ngày càng trầm trọng hơn. Stress làm thay đổi thành phần, tính đa dạng và số lượng vi sinh vật trong đường ruột, làm giảm số lượng lợi khuẩn và gia tăng số lượng hại khuẩn như Clostridium (vi khuẩn gây viêm ruột kết). Hệ vi sinh vật trong đường ruột bị mất cân bằng khiến cho khả năng tiêu hóa, hấp thu dinh dưỡng kém dần, đồng thời kéo theo hàng loạt các bệnh đường ruột. Bổ sung lợi khuẩn từ các loại men vi sinh chứa các lợi khuẩn như Lactobacillus, Bifidobacterium sẽ giúp phục hồi lại hệ vi khuẩn ruột, gia tăng lượng lợi khuẩn để tiêu diệt hại khuẩn, từ đó tăng cường hoạt động hệ miễn dịch, cải thiện các triệu chứng rối loạn tiêu hóa. Khi bạn có một hệ tiêu hóa khỏe mạnh sẽ góp phần giúp cơ thể đẩy lùi stress.

Nguồn:

http://suckhoedoisong.vn/he-luy-cua-stress-toi-benh-duong-tieu-hoa-n120472.html

http://vienyhocungdung.vn/anh-huong-cua-stress-len-co-the-20160415165159732.htm

Jandhyala S. Role of the normal gut microbiota. World Journal of Gastroenterology. 2015;21(29):8787.

Jiang H, Ling Z, Zhang Y, Mao H, Ma Z, Yin Y et al. Altered fecal microbiota composition in patients with major depressive disorder. Brain, Behavior, and Immunity. 2015;48:186-194.

Dinan T, Stilling R, Stanton C, Cryan J. Collective unconscious: How gut microbes shape human behavior. Journal of Psychiatric Research. 2015;63:1-9.

Knowles, Simon R., Elizabeth A. Nelson, and Enzo A. Palombo. “Investigating The Role Of Perceived Stress On Bacterial Flora Activity And Salivary Cortisol Secretion: A Possible Mechanism Underlying Susceptibility To Illness”. Biological Psychology 77.2 (2008): 132-137.

Messaoudi, Michaël et al. “Assessment Of Psychotropic-Like Properties Of A Probiotic Formulation ( Lactobacillus Helveticus R0052 And Bifidobacterium Longum R0175) In Rats And Human Subjects”. British Journal of Nutrition 105.05 (2010): 755-764. Web.

The psychobiotic Bifidobacterium Longum 1714 blocks stress-inducedbehavioural and physiology changes and modulates brain activity and neurocognitive performance in healthy human subjects | Abstracts | ISG. Isge.ie. 2016. Available from: https://www.isge.ie/abstracts/view/124/

Knowles, Simon R., Elizabeth A. Nelson, and Enzo A. Palombo. “Investigating The Role Of Perceived Stress On Bacterial Flora Activity And Salivary Cortisol Secretion: A Possible Mechanism Underlying Susceptibility To Illness”. Biological Psychology 77.2 (2008): 132-137.

CHẾ BIẾN THỨC ĂN GIỮ ĐƯỢC DƯỠNG CHẤT

Khi sử dụng các loại nguyên liệu thực phẩm bạn phải nắm một số quy tắc chế biến để đạt được độ ngon, hấp thu dưỡng chất tốt nhất từ chúng mang lại. Ngoài sự kết hợp để chúng tạo ra món ăn ngon mà lại hợp nhau, không gây ra tác dụng ngược thì bạn phải chú ý đến nhiệt độ để các dưỡng chất không bị mất đi, đặc biệt là các loại chất xơ có nguồn gộc thực vật như rau củ quả.

Kết hợp chất xơ phải đúng cách

Không phải nguyên liệu món ăn nào cũng có thể nấu chung được với nhau. Ví dụ như: canh bầu nấu tôm, cải chua xào thịt ba rọi, gà hấp hành, hột vịt lộn ăn với rau răm, thơm kho cá hay thịt bò xào… không phải hiển nhiên mà chúng được nấu với nhau mà đó là sự kết hợp giữa các thức ăn tính hàn và tính nhiệt để dung hòa món ăn giúp dạ dày không bị đau bụng tiêu chảy…

avocado-beet-salad-citrus-horiz-a-1600

Quả bơ: là nguồn enzym dồi dào, bao gồm enzym lipase cần thiết để phân giải chất béo thực phẩm. Bạn có thể thưởng thức bơ bằng cách cho vào salad hoặc làm sốt bơ từ bơ xay, cà chua, hành tây và rau ngò cắt nhỏ.

bananaheader_mar25

Chuối: Không những giàu kali, chuối còn là nguồn enzym amylase và maltase dồi dào. Enzym amylase là một trong các enzyme cơ bản giúp phân giải carbohydrat trong các thực phẩm như bánh mì, khoai tây và ngũ cốc. Còn enzym maltase sẽ giúp phân hủy đường maltose – loại đường ít phổ biến cấu thành từ hai đơn vị glucose và có trong siro ngô, bia.

gi_m-d_a-trái-thom

Trái thơm: Trong thơm chứa nhiều enzym bromelain có khả năng hỗ trợ tiêu hóa protein. Ngoài ra, nhiều nghiên cứu khoa học còn nhận thấy bromelain có đặc tính kháng viêm và chống ung thư. Khi được thí nghiệm trên tiểu cầu của người, cho thấy bromelain có khả năng ngăn ngừa kết tập tiểu cầu. Thơm dùng chế biến các món xào, nấu canh, kho cá, bò kho; nước ép thơm cũng rất tuyệt vời bạn nhé.

Chú ý nhiệt độ chế biến một số loại chất xơ

Cà rốt: cắt khoanh, cắt sợi xào 4-6 phút; cắt khối hấp 10-13 phút; luộc cả củ 20-30 phút

mang-tay-xanh-6_master

Măng tây: xào 5-8 phút ở nhiệt độ vừa; hấp 8-12 phút; luộc 7-10 phút; nướng 15-20 phút ở nhiệt độ 200 độ C

Bông cải xanh: xào 5-7 phút; hấp 5-10 phút; luộc 4-8 phút; nướng 25 phút ở nhiệt độ 180 độ C

A basket of sweet corn, three ears partially husked
A basket of sweet corn, three ears partially husked

Bắp mỹ: xào hạt 3-5 phút; hấp cả trái từ 15-30 phút; luộc non 10-15 phút, luộc già 2 giờ; nướng bọc trong giấy bạc 30-40 phút ở nhiệt độ 200 độ C

ca tim

Cà tím: cắt khối xào 10 phút, cắt khoanh xào 7 phút; cắt miếng lớn luộc 20-30 phút; cắt khoanh hấp 20-30 phút; nướng 30 phút nhiệt độ 200 độ C

Purpal F

Khoai lang: cắt khối hấp 20-30 phút; cắt khoanh nướng 30 phút; luộc miếng lớn cắt khối 15-25 phút.

Chất xơ có nguồn gốc thực vật rất dễ bị phá hủy bởi nhiệt độ, đóng vai trò một người chăm sóc sức khỏe cho cả gia đình bạn nên nắm rõ một số nguyên tắc trên để tuân thủ cho đúng nhé. Mách bạn có thể dùng gói chất xơ hòa tan có nguồn gốc thực vật để bổ sung lượng thiếu hụt trong trường hợp bạn chưa thuộc các nguyên tắc trên và áp dụng chưa hiệu quả.

PROBIOTIC GIÚP GIẢM MỠ VÀ ĐỐT CHÁY MỠ BỤNG

 

Probiotic là các vi sinh vật sống có lợi cho sức khỏe. Chúng thường có trong thực phẩm bổ sung và thực phẩm lên men. Probiotic giúp tăng cường sức khỏe tiêu hóa, sức khỏe tim mạch và chức năng miễn dịch của cơ thể. Và một số nghiên cứu đã công bố rằng probiotic có thể giúp giảm mỡ và đốt cháy mỡ bụng.

Vi khuẩn ruột có thể ảnh hưởng đến cân nặng

dot-chay-mo-bung-1

Hệ vi khuẩn ruột tác động đến cân nặng

Có hàng trăm vi sinh vật khác nhau trong hệ thống tiêu hóa của bạn, phần lớn là các vi khuẩn thân thiện. Các vi khuẩn này tạo ra một số chất dinh dưỡng quan trọng như vitamin K và vitamin nhóm B. Chúng giúp phá vỡ chất xơ mà cơ thể không tiêu hóa được, biến nó thành axit béo mạch ngắn có lợi.

Lợi khuẩn trong đường ruột chia thành 2 nhóm chính: Bacteroidetes (liên quan đến việc giảm cân) và Firmicutes (liên quan đến bệnh béo phì). Cân nặng của cơ thể có liên quan đến sự cân bằng của 2 nhóm vi khuẩn này [1].

Nhiều nghiên cứu cho thấy những người cân nặng bình thường có vi khuẩn đường ruột khác với những người thừa cân béo phì [2,3]. Trong những nghiên cứu này, người béo phì tăng số lượng firmicutes và giảm bacteroidetes so với người có cân nặng bình thường.

Ngoài ra còn có một số nghiên cứu trên động vật cho thấy rằng khi cấy vi khuẩn ruột từ chuột béo phì vào ruột của những con chuột có cân nặng bình thường, những con chuột này bị béo phì  [4].

Tất cả những nghiên cứu trên cho thấy vi khuẩn ruột có thể tác động mạnh mẽ đến cân nặng cơ thể.

Probiotic làm giảm mỡ theo cách nào?

dot-chay-mo-bung-2

Probiotic giảm lượng mỡ dự trữ

Probiotic có thể ức chế sự hấp thu chất béo trong khẩu phần ăn, tăng đào thải chất béo ra ngoài theo đường phân [5]. Nói cách khác, chúng làm cơ thể hấp thu ít calo từ chế độ ăn uống của bạn. Một số lợi khuẩn như Lactobacillus, Bifidobacterium được biết đến là có tác động này.

Probiotic cũng có thể ngăn bệnh béo phì theo những cách khác:

  • Probiotic giúp giải phóng GLP-1 (glucagon like peptide 1) – hocmon này có thể giúp bạn đốt cháy calo và chất béo [6,7].
  • Probiotic làm tăng mức ANGPTL4 (Angiopoietin-like 4) – là chất ức chế lipase, kiểm soát lượng triglyceride, giúp giảm chất béo dự trữ [8].

Cả hai hoạt động này đều dẫn đến việc tiêu hao chất béo và giảm lượng mỡ dự trữ. Và hơn hết, khi hệ thống tiêu hóa của bạn hoạt động bình thường, bạn sẽ giảm cân vì cơ thể hấp thu tốt hơn các dưỡng chất và loại bỏ các chất thải.

Cũng có nhiều bằng chứng cho thấy béo phì có liên quan đến chứng viêm ở não. Probiotic giúp tăng cường sức khỏe đường ruột và chức năng miễn dịch, làm giảm các chứng viêm từ đó chống béo phì và các bệnh khác [9,10].

Các chủng probiotic giúp giảm cân và đốt cháy mỡ bụng

dot-chay-mo-bung-3

Chủng men vi sinh đặc hiệu giúp giảm cân chống béo phì

Dựa trên những nghiên cứu đã công bố trước đó, một nghiên cứu đánh giá năm 2014 tại Hà Lan đã chỉ ra những chủng đặc hiệu của Lactobacillus và Bifidobacterium có các bằng chứng để củng cố tác động giảm cân của probiotic.

Các tác giả kết luận rằng “Lactobacillus gasseri, Lactobacillus rhamnosus và phối hợp giữa L. rhamnosus và Bifidobacterium lactis BB12 có thể làm giảm khối lượng chất béo, trọng lượng cơ thể” [11].

Một báo cáo nghiên cứu khác, xem xét 82 nghiên cứu probiotic đã công bố trước đây, đã kết luận rằng “những chủng cụ thể Lactobacillus gasseri và Lactobacillus plantanum được sử dụng làm chất bổ sung thực phẩm có tác dụng chống béo phì” [12].

Nguồn tham khảo:

  1. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23452229/
  2. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17183309/
  3. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19043404/
  4. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17183312/
  5. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25884980/
  6. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23836895/
  7. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/16960169/
  8. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20927337/
  9. http://www.ffhdj.com/index.php/ffhd/article/view/2/
  10. https://link.springer.com/article/10.1007/s13679-014-0124-9/
  11. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23886977/
  12. http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0882401012001106/

 

TRẺ CHẬM PHÁT TRIỂN DO RỐI LOẠN TIÊU HÓA KÉO DÀI

TRẺ CHẬM PHÁT TRIỂN DO RỐI LOẠN TIÊU HÓA KÉO DÀI

Theo thống kê tại trung tâm dinh dưỡng thành phố Hồ Chí Minh, ngày càng có nhiều trẻ em từ 1-3 tuổi bị rối loạn tiêu hóa được khám và điều trị tại bệnh viện, trong đó thường gặp nhất là trẻ bị tiêu chảy, táo bón. Rất nhiều trẻ gặp tình trạng này kéo dài không điều trị kịp thời dẫn đến giảm khả năng miễn dịch và suy dinh dưỡng. Trong các biện pháp điều trị thì men vi sinh là giải pháp an toàn cho chứng rối loạn tiêu hóa kéo dàì.

Rối loạn tiêu hóa là căn bệnh thường gặp ở trẻ

tre-cham-phat-trien-1

Trẻ ở lứa tuổi ăn dặm dễ bị rối loạn tiêu hóa

Rối loạn tiêu hóa là căn bệnh phổ biến ở trẻ đang trong lứa tuổi ăn dặm nên hầu như trẻ nào cũng gặp phải. Đặc biệt là khoảng thời gian sữa mẹ và sữa bình không còn là nguồn dinh dưỡng duy nhất cho trẻ. Vì lúc này, chức năng tiêu hóa và hệ miễn dịch của trẻ chưa hoàn chỉnh nên hệ tiêu hóa chưa thích ứng được với các thức ăn ngoài sữa.

Thường thì các mẹ sẽ nhận biết trẻ bị rối loạn tiêu hóa ngay khi trẻ có các triệu chứng: chướng bụng, đầy hơi, táo bón, trẻ biếng ăn, ăn vào là ói ra, ăn không tiêu, tiêu chảy. Và nhất thiết phải có biện pháp khắc phục tình trạng này sớm nhất để tránh các hậu quả nghiêm trọng về sau.

Biểu hiện trẻ bị rối loạn tiêu hóa kéo dài

tre-cham-phat-trien-2

Trẻ bị tiêu chảy, nôn ói và không hấp thu được dưỡng chất

Liên quan đến nhu động ruột với các biểu hiện trẻ bị tiêu chảy cấp, tiêu chảy kéo dài, táo bón hoặc những đợt vừa tiêu chảy vừa táo bón xen kẽ. Hoặc các rối loạn nhu động liên quan đến hoạt động dạ dày: trẻ bị nôn ói, bị các cơn co thắt, nuốt nghẹn, khó nuốt hoặc trớ sữa đó cũng là các biểu hiện của rối loạn tiêu hóa.

Liên quan đến chức năng tiêu hóa thức ăn: bé ăn vào bị khó tiêu, đi phân sống, phân nhầy mỡ, phân đổi màu là những biểu hiện bị ảnh hưởng đến chức năng hấp thu, tiêu hóa các chất.

Hậu quả của rối loạn tiêu hóa kéo dài

tre-cham-phat-trien-3

Rối loạn tiêu hóa kéo dài khiến trẻ biếng ăn

Cơ thể cần năng lượng cho sự phát triển, năng lượng đó được cung cấp qua đường tiêu hóa, nếu tình trạng rối loạn tiêu hóa kéo dài dẫn đến hiện tượng trẻ biếng ăn, giảm hấp thu đường tiêu hóa và hậu quả là chậm phát triển thể chất, lâu ngày dẫn đến chậm phát triển về tinh thần.

Khi rối loạn tiêu hóa kéo dài dẫn đến suy giảm miễn dịch nên dễ mắc các bệnh nhiễm khuẩn. Khi bị nhiễm khuẩn phải sử dụng kháng sinh để diệt khuẩn và hậu quả là gây mất cân bằng hệ vi khuẩn ruột. Khi mất cân bằng hệ vi khuẩn ruột lại gây nên tình trạng rối loạn tiêu hóa kéo dài ảnh hưởng đến sự hấp thu dưỡng chất khiến trẻ bị suy dinh dưỡng, còi xương.

Như vậy, chúng ta thấy rằng khi bị rối loạn tiêu hóa kéo dài sẽ khiến trẻ nằm trong 1 vòng lẫn quẩn bệnh và hậu quả cuối cùng là trẻ bị suy dinh dưỡng, ảnh hưởng đến cân nặng, chiều cao và trí tuệ.

Nguyên nhân nào khiến trẻ bị rối loạn tiêu hóa?

Do chức năng tiêu hóa của trẻ chưa hoàn chỉnh nên trẻ dễ bị đầy hơi, nôn ói, tiêu chảy, táo bón, đi ngoài phân sống.

Do chế độ ăn uống không phù hợp: chẳng hạn như trẻ chưa tới tuổi ăn bột mà mẹ cho ăn bột dẫn đến hệ tiêu hóa hoạt động không tốt, hoặc mẹ cho bé ăn quá nhiều cùng 1 lúc cơ thể bé không dung nạp được sẽ ói ra, hoặc do tình trạng không dung nạp đường lactose trong sữa của 1 số bé khiến bé bị tiêu chảy khi uống sữa. Ngoài ra, việc không đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm cũng góp phần không nhỏ vào việc gây rối loạn tiêu hóa ở trẻ.

Do virus, vi khuẩn tấn công vào trong cơ thể làm tổn thương đường tiêu hóa gây ra các rối loạn tiêu hóa hoặc do các độc tố của vi khuẩn nằm trong thức ăn gây ngộ độc.

Do sử dụng kháng sinh trong các trường hợp nhiễm khuẩn gây mất cân bằng hệ vi khuẩn ruột dẫn đến rối loạn tiêu hóa.

Men vi sinh – giải pháp an toàn cho rối loạn tiêu hóa kéo dài

tre-cham-phat-trien-4

Men vi sinh cho trẻ hệ tiêu hóa khỏe mạnh và phát triển toàn diện

Mọi nguyên nhân gây rối loạn tiêu hóa đều đưa đến mất cân bằng hệ vi khuẩn ruột, vì thế bổ sung men vi sinh để lặp lại cân bằng hệ vi khuẩn ruột là cần thiết để bé hấp thu thức ăn được tốt hơn.

Men vi sinh (probiotic) là các vi khuẩn sống có lợi khi được cung cấp với số lượng thích hợp (khoảng một trăm triệu con) sẽ đem lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, đặc biệt là sức khỏe đường ruột.

Men vi sinh sản sinh ra kháng thể giúp cơ thể có sức miễn dịch tốt hơn chống lại bệnh tật. Các vi khuẩn có lợi sử dụng những chất xơ, thức ăn còn dư để tạo ra những acid béo mạch ngắn có lợi. Cùng với việc tiết ra các acid lactic sẽ tạo một môi trường acid nhẹ trong đường ruột – môi trường này sẽ giúp hấp thu canxi và các dưỡng chất khác tốt hơn. Môi trường acid nhẹ sẽ ức chế sự phát triển các tế bào ác tính và các vi khuẩn gây bệnh.

Bổ sung các vi khuẩn có lợi (men vi sinh) sẽ giúp trẻ khôi phục lại hệ vi khuẩn tốt cho đường ruột, từ đó giúp trẻ có 1 hệ tiêu hóa khỏe mạnh phòng chống được các bệnh đường ruột và hấp thu tốt các dưỡng chất.

Hạnh Tuyền

DÙNG LÁ CHỮA ĐAU BỤNG HIỆU QUẢ

Bạn đã từng bị đau bụng chưa? Đau bụng do rối loạn tiêu hóa, đau bụng do bệnh lý, đau bụng thời kỳ “đèn đỏ”, đau bụng cũng đôi khi do thực phẩm không hợp với cơ thể của bạn…là những lý do rất dễ gặp đối với triệu chứng đau bụng. Để hạn chế các cơn đau bụng bạn có thể dùng một số loại lá, mẹo vặt dân gian xung quanh mình song song với thực phẩm bảo vệ sức khỏe hỗ trợ hiệu quả.   

Lá ổi chữa đau bụng đi ngoài hiệu quả

Tri hoi mieng hô nach bang la oi

Nếu bạn bị đau bụng kèm với đi ngoài hãy áp dụng cách chữa đau bụng bằng mẹo với lá ổi dưới đây cực hiệu quả.

Cách 1: rất đơn giản nhai trực tiếp búp ổi non với vài hạt muối, nam nhai 7, nữ nhai 9 búp ổi nhé.

Cách 2: dùng 20g lá ổi non xao nóng lên rồi cho vào ấm, thêm 500ml nước sắc cùng với 1 củ gừng nướng, 1 vài vỏ quýt. Đun đến khi nước cạn chừng 200ml là dùng được.

Mẹo chữa đau bụng từ lá trầu không

Đau bụng do khó tiêu, táo bón, lá trầu khôi phục lại mức pH bình thường trong dạ dày: Lá trầu không tươi bạn rửa sạch thêm vài hạt muối rồi nhai trực tiếp có tác dụng giảm cơn đau bụng đi rất nhiều.

Chữa đau bụng từ vỏ quýt

vo-quyt

Quýt là loại quả giàu vitamin và chất xơ tốt cho sức khỏe. Bạn có thể tận dụng ngay phần vỏ của loại quả này cũng là một cách chữa đau bụng bằng mẹo hiệu quả lắm nhé.

Dùng 10g vỏ quýt, 10g gừng tươi, 30g gạo thêm 300ml nước rồi nấu (sắc) làm nước uống sẽ giúp xua tan những cơn ợ hơi, đau bụng, kém tiêu hoặc buồn nôn khó chịu.

Tía tô:

tri-mun-bang-la-tia-to-tin8-2

Vị cay, tính ấm, có tác dụng phát tán phong hàn, giải độc, tiêu tích, hạ khí.

Cách dùng: Dùng cả lá và thân mềm, khoảng 30g, giã nhuyễn, vắt lấy nước uống hoặc đem chưng cách thủy cho nóng lên rồi uống khi còn ấm, giúp tiêu hóa thức ăn và chống dị ứng do thức ăn hiệu quả.

Men vi sinh:

goi + hop Lactomin copy

Bổ sung men vi sinh trong trường hợp bạn biết rõ nguyên nhân gây đau bụng do mất cân bằng hệ vi khuẩn ruột gây tiêu chảy, táo bón, ăn không tiêu, chướng bụng đầy hơi… men vi sinh sẽ cho kết quả tốt hơn.

Sử dụng trứng gà và ngải cứu

ngai-cuu

Do cơ địa một số chị em thường bị đau vùng bụng dưới dữ dội trong kỳ kinh nguyệt. Việc sử dụng thuốc giảm đau nhanh chóng làm dịu cơn đau nhưng lại gây nên nhiều tác dụng phụ không tốt. Kết hợp trứng gà với ngải cứu là cách chữa đau bụng không sử dụng thuốc rất hữu hiệu, đặc biệt là chữa đau bụng kinh cho chị em phụ nữ.

Ngải cứu là loại cây có khả năng điều trị đau bụng kinh, vì vậy vào những ngày đau bụng chị em hãy sử dụng trứng gà ta chiên với ngải cứu để ăn không những giúp giảm đau bụng mà còn còn rất bổ dưỡng cho sức khỏe.

Chữa đau bụng với mật ong

mat-ong-tri-nam

Không chỉ được biết đến là một loại thần dược trong chăm sóc sắc đẹp cho chị em phụ nữ, mật ong còn có công dụng tuyệt vời trong việc làm giảm cơn đau bụng, đặc biệt là đau do viêm dạ dày.

Bạn chỉ cần pha 1-2 muỗng mật ong với nước ấm rồi uống trực tiếp, cơn đau sẽ được xoa dịu. Đây cũng chính là cách chữa đau bụng không sử dụng thuốc hiệu quả mà không gây ảnh hưởng tới sức khỏe.

TIÊU CHẢY CẤP DO ROTAVIRUS

 

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), mỗi năm trên thế giới có 2,4 triệu ca tiêu chảy cấp do Rotavirus và năm trăm ngàn trẻ em dưới 5 tuổi tử vong. Theo nhiều thống kê cho thấy trẻ bị tiêu chảy cấp do Rotavirus có tỷ lệ nhập viện cao gấp 3 lần so với tiêu chảy do các nguyên nhân khác. Bệnh sẽ không nguy hiểm nếu chúng ta phát hiện sớm và điều trị đúng cách. Và gần đây, nhiều nghiên cứu khoa học đã chứng minh hiệu quả của Probiotic trong việc phòng ngừa và điều trị tiêu chảy cấp do Rotavirus.

  1. Trẻ bị tiêu chảy cấp do Rotavirus có nguy hiểm?

tieu-chay-do-rotavirus-11

Rotavirus-nguyên nhân chính gây tiêu chảy cấp ở trẻ

Ở nước ta, theo Viện Pasteur TP.Hồ Chí Minh, cứ 2 trẻ dưới 5 tuổi bị tiêu chảy cấp thì có 1 trẻ do Rotavirus.Bệnh sẽ không nguy hiểm nếu chúng ta phát hiện sớm và điều trị đúng cách. Tuy nhiên, thực tế cho thấy có không ít bậc phụ huynh nhằm lẫn giữa tiêu chảy cấp do Rotavirus với các bệnh khác và tự ý điều trịkhiến bệnh trở nên nguy hiểm như: khi bị nôn thì cho trẻ uống thuốc chống nôn, khi trẻ bị tiêu chảy cho thuốc cầm tiêu chảy, khi có ho sổ mũi các mẹ thường nghĩ trẻ bị viêm hô hấp và cho dùng kháng sinh, đến khi tiêu chảy các mẹ sẽ lầm tưởng là trẻ tiêu chảy do dùng kháng sinh.

Tiêu chảy cấp do Rotavirus là bệnh viêm dạ dày-ruột cấp do Rotavirus gây nên, bệnh lây lan rất nhanh qua đường phân-miệng và tay-miệng, virus được thải ra ngoài theo phân của người bệnh và tồn tại rất lâu ngoài môi trường, virus có thể bám dính ở bàn tay, trên sàn nhà, các đồ vật. Trẻ dễ dàng bị nhiễm bệnh do uống hoặc ăn các thức ăn bị nhiễm virus.

Virus Rota tấn công nhanh vào hệ tiêu hóa còn non yếu của trẻ làm trẻ bị tiêu chảy, nôn ói dẫn tới bị mất nước nhanh chóng và có thể tử vong nếu không được bù nước kịp thời. Bệnh thường gặp ở trẻ nhỏ dưới 24 tháng. Thời điểm thời tiết giao mùa là điều kiện thuận lợi cho bệnh phát triển vì lúc này sức đề kháng của trẻ bị suy yếu.

  1. Dấu hiệu bệnh tiêu chảy cấp do Rotavirus

tieu-chay-do-rotavirus-2

Trẻ nôn ói, đi ngoài nhiều lần là dấu hiệu của tiêu chảy cấp do Rotavirus

Trên thực tế trẻ có thể vừa bị tiêu chảy cấp do Rotavirus vừa bị các bệnh lý khác như viêm hô hấp, sốt. Vì thế, thường nhầm lẫn , cần lưu tâm đến các dấu hiệu bệnh tiêu chảy do Rotavirus:

  • Nôn ói thường xuất hiện trước tiêu chảy 6-12h và có thể kéo dài 2-3 ngày, trẻ ói rất nhiều vào ngày đầu và giảm bớt khi bắt đầu đi tiêu chảy
  • Trẻ đi ngoài nhiều lần trong ngày, phân lỏng toàn nước có lúc màu xanh dưa cải, có thể có đờm nhớt nhưng không có máu, tiêu chảy tăng trong vài ngày nhưng sau đó giảm dần
  • Sốt nhẹ, đau bụng kèm theo ho và chảy nước mũi.

Khi thấy trẻ có các biểu hiện trên cần đưa trẻ đến các cơ sở y tế chuyên khoa để xác định chính xác tình trạng bệnh. Bên cạnh khám tổng quát, các Bác sĩ có thể chỉ định cho bệnh nhân làm thêm các xét nghiệm để chẩn đoán chính xác loại tiêu chảy do Rotavirus, từ đó có hướng điều trị thích hợp.

  1. Cách trị tiêu chảy cấp do Rotavirus

tieu-chay-do-rotavirus-3

Bù nước khi trẻ bị tiêu chảy

khi trẻ bị tiêu chảy cấp do Rotavirus, quan trọng nhất là bù nước điện giải cho trẻ. Trẻ có tình trạng nôn nhiều và đi ngoài phân lỏng từ mức độ vừa đến nặng thì nên nhập viện điều trị. Ở mức độ nhẹ có thể điều trị tại nhà. Cách trị tiêu chảy tại nhà trước hết là bù nước (oresol) cho trẻ. Theo các chuyên gia thì trẻ dưới 2 tuổi nên cho uống Oresol bằng muỗng, 1-2 phút cho trẻ 1 muỗng và nếu trẻ xuất hiện tình trạng nôn thì dừng lại 10 phút sau đó cho trẻ uống lại với tốc độ chậm hơn 2-3 phút 1 muỗng. Trẻ trên 2 tuổi cho uống tùy theo nhu cầu của trẻ. Sau mỗi lần đi ngoài, mất nước ở mức độ nhẹ: trẻ dưới 2 tuổi 50ml, trên 2 tuổi 100-200ml. Bên cạnh đó, việc chú ý đến vệ sinh và chế độ dinh dưỡng cũng quan trọng không kém.

  1. Probiotic phòng ngừa và điều trị tiêu chảy cấp do Rotavirus

tieu-chay-do-rotavirus-4

Men vi sinh phòng ngừa và điều trị tiêu chảy cấp do Rotavirus

Probiotic (men vi sinh) được biết đến là rất tốt cho sức khỏe tiêu hóa, cân bằng hệ vi sinh vật đường ruột, tăng cường miễn dịch cho cơ thể. Và ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy probiotic có tác dụng phòng ngừa tiêu chảy cấp do Rotavirus và nếu được sử dụng vào thời điểm nhiễm trùng có thể làm giảm thời gian và mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng (hiệu quả nhất là Lactobacillus rhamnosus).

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng probiotic có tác dụng tích cực làm tăng sản xuất các kháng thể chống lại Rotavirus. Probiotic gắn chặt vào thành ruột mà không gây tổn thương niêm mạc ruột, vì thế ngăn cản Rotavirus gắn vào thành ruột non (vì Rotavirus gắn vào thành ruột non tiết ra độc tố phá hủy tế bào ruột). Ngoài ra nếu chúng ta tạo ra nhiều kháng thể bảo vệ hơn thì Rotavirus có thể bị tiêu diệt trước khi nó có thể gây hại. Vì vậy, Probiotic có lợi cho việc tăng cường miễn dịch giúp phòng ngừa và làm giảm các triệu chứng của bệnh tiêu chảy cấp.

Tài liệu tham khảo:

  1. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23620181
  2. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/10630440?dopt=Abstract
  3. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/9360205?dopt=Abstract
  4. In-Tele-Health © 2013  (from Hyperhealth Pro CD-ROM)
  5. English, J. & Dean, W.  Lactobacillus GG:  new breakthrough probiotic clinically proven to support gastrointestinal health.  Vitamin Research News.  June 1998.
  6. http://www.immune.org.nz/taxonomy/term/216
  7. http://www.health.govt.nz/your-health/conditions-and-treatments/diseases-and-illnesses/rotavirus
  8. https://vi.wikipedia.org/wiki/Virus_rota

NHỮNG CHẤT XƠ PHÁI MẠNH CẦN

Chất xơ được xem như là một món quà đối với phụ nữ vì giúp đẹp dáng, tốt cho da và hương vị tuyệt vời (các loại trái cây). Đối với nam giới thì chất xơ đóng vai trò quan trọng như thế nào, chúng có nhiều ở những thực phẩm nào và giúp cải thiện sức khỏe nam giới ra sao? Hãy cùng khám phá xem liệu chất xơ đối với phái mạnh quan trọng ở mức nào nhé.

Các loại chât xơ xung quanh bạn

1-1494647396788

Rau cần tây, hẹ, rau chân vịt, đậu bắp…được xem là một trong những loại chất xơ rất tốt cho sức khỏe nam giới. Ngoài chất xơ chúng còn cung cấp các loại vitamin cần thiết,  giúp hỗ trợ phòng chống táo bón, tăng hấp thu canxi, cân bằng hệ vi khuẩn đường ruột. Chất xơ giúp cân bằng hệ vi khuẩn đường ruột theo cơ chế kích thích phát triển hệ vi khuẩn có ích, tăng nhu động ruột, tăng phân hủy các chất cặn bã, thông đại tiện, khắc phục hiệu quả tình trạng táo bón, trướng bụng, đầy hơi. Hiện nay, trên thị trường đã có các chế phẩm cung cấp chất xơ thiên nhiên (FOS) dạng gói pha thành nước uống giải khát có thể mang theo dùng hằng ngày rất tiện lợi hay chế phẩm cung cấp đồng thời men vi sinh và cả chất xơ thiên nhiên giúp cải thiện các bệnh đường tiêu hóa hiệu quả.

Purpal F

Bên cạnh đó những lại rau kể trên còn có một số chất giúp ích trong việc cải thiện sức khỏe phái mạnh. Trong rau cần tây có chứa lượng androstenone và adrostenol có tác dụng cải thiện chức năng sinh lý nam giới. Tuy nhiên không được lạm dụng bằng cách ăn nhiều quá mức thì sẽ gây tác dụng ngược.

Đối với cây hẹ, theo y học thì trong cây hẹ có các thành phần dinh dưỡng cao đó là các loại hợp chất như odorin, methylaliin, linalool, proteine, aliin, chất xơ, carotene, vitamin C… có tác dụng rất tốt đối với sức khỏe của nam giới.

t_p-th_-hình-elle-man-1

Rau chân vịt cũng được xem là loại thực phẩm tuyệt vời dành cho nam giới và có chứa nhiều nguyên tố vi lượng magie tăng hiệu quả sức mạnh của cơ bắp. Ngoài ra đặc điểm vô cùng quan trọng đó là axit folic và sắt có trong rau chân vịt có thể làm thúc đẩy sự tổng hợp của các tế bào máu, tăng thêm khả năng vận chuyển oxy tốt cho các cơ và sức khỏe phái mạnh.

Chất xơ đẩy lùi bệnh tật

Táo bón: Chất xơ là phần thức ăn có trong rau quả, khi ở trong ruột sẽ hút nước trương nở, tạo khối phân, làm mềm phân, giúp thải phân và các chất độc trong cơ thể ra ngoài. Do đó, chất xơ có thể hỗ trợ phòng chống và điều trị táo bón một cách tự nhiên. Ngoài ra, chất xơ còn kích thích sự phát triển của vi khuẩn có ích trong ruột già. Các vi khuẩn này sẽ kích thích nhu động ruột, tiết ra acid lactic kéo nước vào lòng ruột làm mềm phân và hỗ trợ tích cực chống táo bón. Vì vậy, việc bổ sung đồng thời chất xơ thiên nhiên và vi khuẩn có ích (men vi sinh -probiotics) sẽ rất tốt cho mục đích hỗ trợ điều trị táo bón.

dau-bung

Thải trừ độc tố: Ở nam giới việc dùng nhiều rượu bia là khó tránh khỏi, vì vậy ngoài các mẹo dân gian giúp giải độc tố như nước chanh, canh khổ qua, đậu xanh… thì chất xơ giúp ích rất nhiều cho quá trình tăng thải độc tố đối với những trường hợp trên. Chất xơ hòa tan là một giải pháp đáp ứng nhu cầu nhanh chóng, tiện lợi.

Ngừa ung thư đại tràng: để ngăn ngừa ung thư đại tràng các chuyên gia khuyến cáo bạn cần tăng cường các loại ngũ cốc, trái cây-rau quả, và giảm thịt đỏ. Nhiều nghiên cứu cho thấy chất xơ và các loại trái cây-rau quả tốt cho trực tràng. Công việc ngồi thường xuyên trong thời gian dài cũng là một trong những nguyên nhân dẫn đến bệnh ung thư ruột kết.

ĂN RAU XANH, TRÁI CÂY BAO NHIÊU THÌ ĐỦ?

Theo báo cáo của Bộ Y tế, các bệnh không lây nhiễm như tim mạch, cao huyết áp, ung thư, đái tháo đường liên quan tới 73% ca tử vong ở Việt Nam. Trong liệu trình điều trị các bệnh mãn tính trên, bên cạnh việc điều trị bằng thuốc còn có biện pháp không dùng thuốc là tập thể dục và ăn nhiều rau xanh, trái cây. Vậy thì “ăn nhiều là ăn bao nhiêu?” và “chia như thế nào trong ngày?”

Nên ăn 400 gam rau xanh và trái cây mỗi ngày.

an-rau-xanh-1

Theo khuyến cáo của Tổ chức y tế thế giới (WHO) thì mỗi người ăn 400 gam rau xanh và trái cây/ngày. Nhưng người Việt Nam chỉ đạt bình quân 200 gam [1].

Chế độ ăn nhiều rau xanh và trái cây ngày càng được chú trọng. Nó không chỉ dành cho những bệnh nhân không thôi, mà còn cho cả những người khỏe mạnh.

Có thể bạn chưa nghe đến chiến dịch nào cổ động rầm rộ “ăn nhiều rau xanh, trái cây” nhưng điều này đã được Bộ Y tế các nước lớn như Mỹ, Anh, Đức…ủng hộ và triển khai triệt để từ lâu. Có thể bạn nghĩ người dân các nước này có vấn đề sức khỏe nên mới phải khuyến cáo dữ dội thế. Nhưng hiện tại các bệnh không lây (tim mạch, ung thư, đái tháo đường…) có xu hướng giữ nguyên hoặc giảm ở các nước này, trong khi ở các nước đang phát triển lại gia tăng đáng kể [2], và Việt Nam cũng không ngoại lệ.

Đáng chú ý hơn là những người mắc các bệnh mãn tính này đang dần trẻ hóa [4], [5]. Có thể bạn sẽ đổ cho những vấn đề khác như thể dục, ô nhiễm, công việc…nhưng không thể phủ nhận chế độ ăn ít rau xanh trái cây cũng góp phần làm tăng khả năng “bầu bạn trọn đời” với các bệnh này [3]. Có thể những điều này dường như “vĩ đại” nhưng nếu bạn nhìn nhận nghiêm túc thì cả người thân của bạn cũng được hưởng lợi.

Câu chuyện 400 gam/ngày bắt nguồn từ đâu? Và chia như thế nào với 400 gam/ngày?

Đó là vào năm 1990, Tổ chức Y tế thế giới đã ban hành khuyến cáo về lượng rau và trái cây tối thiểu mỗi ngày dựa trên các bằng chứng (có được khi đó) về tác dụng bảo vệ đối với bệnh tim mạch và một số loại ung thư [6] (chính xác là “tối thiểu 400 gam/ngày”).

Và rồi từ đó, khi có thêm các bằng chứng từ nhiều nghiên cứu, một số nước bắt đầu triển khai các chương trình sức khỏe xoay quanh con số này với thông điệp “5-a-day” (5 phần mỗi ngày) khắp nơi từ công cộng đến trên bao bì sản phẩm khi ý thức được tác dụng của lượng rau xanh và trái cây tiêu thụ mỗi ngày với sức khỏe, như Anh [7], Pháp [8], Đức [9], Mỹ [10], Úc [11]. “5-a-day” chính là câu trả lời cho “chia như thế nào với 400 gam/ngày?”, tức là mỗi phần tương đương 80 gam. Tại sao là 5? Câu trả lời là “dễ tiêu hóa”, vì không quá nhiều cho 1 phần hoặc chia quá nhiều phần trong 1 ngày [12].

an-rau-xanh-2

Vậy là cần ăn tối thiểu 5 phần trái cây rau củ trong 1 ngày, mỗi phần 80 gam, nhưng chẳng lẽ khuyến khích nhà nhà người người…mua cân? Dĩ nhiên không cứng nhắc như thế, với ví dụ của nước Anh dưới đây.

Để dễ hiểu, Bộ Y tế của Anh có đưa ra một cách tương đối thế nào là “1 phần” thông qua bảng quy đổi cho thực phẩm [13]. Một trái cây cỡ vừa (1 quả táo, 1 quả chuối, 1 quả cà chua lớn,…), nhiều trái cây cỡ nhỏ hơn (2 trái quýt, 2 trái mận, 6 trái vải, 7 trái dâu..), một lát 5cm trái cây lớn (dưa hấu, đu đủ,…), 3 muỗng đầy các loại đậu, 8 bộng cải, 1 khúc dưa leo 5cm,…được tính là một phần.

Thậm chí, trái cây rau củ khô, đóng hộp hay 150ml nước ép trực tiếp (không đường) cũng được tính trong “5-a-day”. Nói là rau cũ, nhưng cũ khoai tây lại không được tính vì nhiều tinh bột (xong không có nghĩa bỏ qua dinh dưỡng của nó). Để tham khảo nhanh, bạn có thể xem [14] hoặc xem video được đăng trên [7].

an-rau-xanh-3

Tuy nhiên, mọi chuyện không dừng lại ở đó. Theo như một số nghiên cứu gần đây, 5 phần là vẫn chưa đủ mà được đề nghị nâng lên tối thiểu là 7 hoặc 8 thì mới có ý nghĩa [15], [16]. Thậm chí, có nghiên cứu còn phản biện rằng ăn trái cây đông lạnh hoặc đóng hộp lại có hại, rau cũ lại tốt hơn trái cây [15]. Trong khi chờ nhiều bằng chứng hơn cũng cố các phản biện này, trong ý thức mỗi người cũng cảm nhận được tự nhiên bao giờ cũng tốt hơn nhân tạo, trái cây rau củ tươi bao giờ cũng tốt hơn được chế biến, và dĩ nhiên ăn càng nhiều hơn 5 phần càng tốt.

Nói tóm lại, hãy ăn tối thiểu 5 lần lượng trái cây rau củ đầy 1 nắm tay của mình là không bao giờ sợ thiếu (không thể nắm được vì quá to lại càng tốt). Làm thì cũng không khó, ví dụ như nếu bữa ăn sáng là bánh mì thịt có 1 nắm tay rau + 1 trái ổi, bữa ăn trưa có 1 chén canh chua đầy (dĩ nhiên nhiều bạc hà, giá, cà chua, khóm) + 1 trái chuối, bữa tối có thêm 1 khúc dưa leo + 2 trái mận. Nếu bạn thích ăn vặt thì 1 phần “trái cây xô”, 1-2 ly sinh tố trái cây, 1 phần gỏi khô bò (nhiều rau) (lưu ý chọn nơi nào cảm thấy an tâm về VSATTP)…

Dĩ nhiên không phải chỉ dựa vào mỗi ăn rau-trái thôi mà bỏ qua lượng muối, chất béo, thể dục, cân nặng, nhưng quan trọng phải tập thói quen, được phần nào hay phần đó. Chắc cũng có ý kiến cho rằng: ăn nhiều mà trái cây nhiễm độc có tốt hơn gì ăn ít không? Câu trả lời là không ai chọn trái cây độc để ăn cả. Dù biết có tình trạng trái-rau dơ, hóa chất này nọ nhưng không phải là 100% nơi bán đều thế và người dân cũng ý thức việc này, nên lựa chọn nơi mua an tâm lại không khó.

Hạnh Tuyền

Nguồn:
[1] Tuoitre online. http://tuoitre.vn/…/khuyen-cao-an-400-gr-rau-v…/1309548.html
[2] http://www.eea.europa.eu/…/figu…/the-shift-in-global-disease
[3] Bộ Y tế (2015). Quyết định về việc ban hành kế hoạch phòng chống bệnh không lây nhiễm giai đoạn 2015 – 2020 (346/QĐ-BYT ngày 30 tháng 01 năm 2015). http://thuvienphapluat.vn/…/Quyet-dinh-346-QD-BYT-phong-cho…
[4] http://suckhoe.vnexpress.net/…/benh-tim-ngay-cang-tre-hoa-3…
[5] http://suckhoe.vnexpress.net/…/nguoi-bi-ung-thu-da-day-dai-…
[6] http://www.who.int/nutr…/publications/obesity/WHO_TRS_797/…/
[7] http://www.nhs.uk/LiveWell/5ADAY/Pages/5ADAYhome.aspx
[8] http://www.mangerbouger.fr/…/fruits-et-legumes-au-moins-5-p…
[9] http://www.dge.de/modules.php?name=News&file=article&sid=290
[10] U.S. Department of Health and Human Services and U.S. Department of Agriculture. Dietary Guidelines for Americans, 2005
[11] http://www.gofor2and5.com.au
[12] http://www.theguardian.com/…/five-a-day-fruit-vegetables-po…
[13] https//www.nhs.uk/Livewell/5ADAY/Documents/Downloads/5ADAY_portion_guide.pdf
[14] http://www.nhs.uk/Livewell/5ADAY/Pages/Portionsizes.aspx
[15] Oyebode et al. (2014). http://jech.bmj.com/content/early/2014/…/03/jech-2013-203500
[16] Aune et al. (2017). http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/28338764

TẦM QUAN TRỌNG CỦA BIFIDOBACTERIUM ĐỐI VỚI SỨC KHỎE TIÊU HÓA

Hệ tiêu hóa con người luôn tồn tại nhiều loại vi khuẩn khác nhau, gồm cả lợi khuẩn và hại khuẩn. Trong đó, Bifidobacterium là lợi khuẩn rất dễ sống trong ruột, chiếm ưu thế trong hệ vi khuẩn ruột ngay từ lúc chúng ta mới sinh ra và giữ vai trò quan trọng trong việc tăng cường sức khỏe tiêu hóa.

Đặc tính của Bifidobacterium

tam-quan-trong-cua-bifidobacterium-1

Vào năm 1899, Henry Tissier, một bác sĩ nhi khoa người Pháp, đã quan sát trong phân những đứa trẻ bị tiêu chảy có một số lượng nhỏ vi khuẩn lạ, hình chữ Y, đó là vi khuẩn Bifidobacterium. Nhưng ở những đứa trẻ khỏe mạnh, vi khuẩn này chiếm số lượng lớn. Và ông cho rằng những con vi khuẩn này có khả năng chống lại bệnh tiêu chảy giúp khôi phục hệ vi sinh vật đường ruột khỏe mạnh.

Phân loại vi khuẩn đường ruột

tam-quan-trong-cua-bifidobacterium-2

Hệ vi khuẩn ruột của người lớn bao gồm khoảng 100 loài vi khuẩn khác nhau. Chúng được phân thành 2 nhóm chính:

Vi khuẩn có hại: là các vi khuẩn có khả năng gây bệnh hoặc biến đổi thành các chất độc hại, gồm Clostridium, Proteus, Enterobacteria….

Vi khuẩn có lợi: có khả năng ức chế các vi khuẩn có hại và có nhiều tác dụng sinh lý có lợi cho cơ thể, gồm Bifidobacterium và Lactobacillus. Trong đó, Lactobacillus chỉ xấp xỉ 1/100 Bifidobacterium.

Một hệ vi khuẩn ruột cân bằng sẽ tạo ra một hệ tiêu hóa khỏe mạnh. Sự cân bằng hệ vi khuẩn ruột sẽ bền vững khi giữ được tỷ lệ 15% hại khuẩn và 85% lợi khuẩn (lợi khuẩn đặc trưng bởi Bifidobacterium).

Ngoài ra, hệ vi khuẩn ruột còn bao gồm nhóm vi khuẩn gây bệnh cơ hội, chúng không gây bệnh ở điều kiện bình thường, nhưng chúng sẽ gây bệnh khi hệ miễn dịch của cơ thể suy giảm, gồm Bacteroides, Eubacterium,…

Lợi khuẩn Bifidobacterium chiếm ưu thế trong hệ vi khuẩn ruột

tam-quan-trong-cua-bifidobacterium-3

Trước khi sinh, thai nhi luôn ở trạng thái vô trùng và không có vi khuẩn tồn tại trong đường ruột.  Sau khi sinh ra, khoảng 10 đến 20 giờ đầu tiên, dạ dày và ruột của bé hầu như không có vi khuẩn. Sau khi tiếp xúc với môi trường kết hợp với việc được cho ăn uống, vi khuẩn bắt đầu xâm nhập vào đường ruột tạo thành hệ vi khuẩn đường ruột gồm nhiều loại vi khuẩn (gồm cả lợi khuẩn và hại khuẩn).Trong đó, Bifidobacterium dần dần trở thành lợi  khuẩn chính và chiếm ưu thế tại hệ vi khuẩn đường ruột trong giai đoạn sơ sinh, đặc biệt ở các bé bú mẹ.

Theo một nghiên cứu (Yoshioka et al 1991), Bifidobacterium chiếm trên 95% hệ vi khuẩn ruột ở trẻ bú mẹ. Sự gia tăng sức đề kháng chống nhiễm trùng ở trẻ sơ sinh bú mẹ một phần là do lợi  khuẩn Bifidobacterium chiếm ưu thế trong vi khuẩn đường ruột đem lại. Số lượng Bifidobacterium trong đường ruột của trẻ sơ sinh bú bình ít hơn trẻ bú mẹ. Bifidobacterium chiếm ưu thế trong thời kỳ sơ sinh, sau đó giảm dần theo số lần cai sữa, và các hại khuẩn như Bacteroides, Eubacterium bắt đầu gia tăng.

Ngay cả ở người lớn, Bifidobacterium là một trong những thành phần chính và quan trọng của hệ vi khuẩn đường ruột. Vi khuẩn ruột thay đổi theo độ tuổi kèm theo sự giảm lợi khuẩn Bifidobacterium, số lượng Bifidobacterium giảm khi về già, kèm theo sự gia tăng Clostridium và các loài hại khuẩn khác.

Vai trò của Bifidobacterium đối với sức khỏe con người

Bifidobacterium tiết dịch nhầy bao phủ lên thành ruột tạo thành lớp lá chắn bảo vệ đường ruột khỏi các tác nhân xâm hại. Bảo vệ cơ thể chống lại sự phá hoại của rotavirus gây tiêu chảy và điều chỉnh lại hệ vi sinh vật đường ruột.

Ngoài acid lactic, Bifidobacterium còn sinh ra acid axetic có tác động diệt khuẩn mạnh mẽ, chống lại các vi khuẩn gây bệnh như E.coli, Samonella, Singella, bảo vệ hệ tiêu hóa tránh các triệu chứng viêm ruột và dạ dày. Giảm đáng kể sự phát triển của Bacteroides và ngăn chặn viêm đường ruột do Bacteroides gây ra.

Tiết enzyme tiêu hóa thức ăn và tăng khả năng hấp thu dinh dưỡng, sản xuất các vitamin nhóm B và K cần thiết cho cơ thể, tăng cường hệ miễn dịch, ngăn ngừa ung thư.

Bifidobacterium được ứng dụng rộng rãi trong thực phẩm, dược phẩm

tam-quan-trong-cua-bifidobacterium-41

Với nhiều tác dụng tích cực trên, Bifidobacterium đã được sử dụng rộng rãi trong thực phẩm, dược phẩm. Việc ứng dụng Bifidobacterium vào trong sản xuất thực phẩm đã được thực hiện ở Đức từ rất lâu, và được chủ động sử dụng ở Nhật vào đầu những năm 1980. Sau đó nó đã được lan truyền đến Châu Âu và hiện đang được sử dụng rộng rãi trên toàn thế giới.

Việc ứng dụng phổ biến nhất của Bifidobacterium trong thực phẩm là sữa chua, trong dược phẩm là các chế phẩm men vi sinh. Tuy nhiên, để duy trì số lượng vi khuẩn có thể tồn tại trong các sản phẩm cho đến khi hết hạn sử dụng đòi hỏi công nghệ sản xuất hiện đại. Vì Bifidobacterium là loài vi khuẩn kị khí, nhạy cảm với oxy, cần có kỹ thuật đặc biệt trong suốt quá trình sản xuất để loại bỏ tác động của oxy.

Tài liệu tham khảo

Akiyama K, Shimada M, Ishizeki S, Takigawa I, Imura S, Yamauchi K, Hatano M, Abe N, Yaeshima T, Hayasawa H & Shimimura S. (1994). Effect of administration of Bifidobacterium in extremely premature infants: Development of intestinal microflora by orally administered Bifidobacterium longum (in comparison with Bifidobacterium breve). Acta Neonatologica Japonica 30, 257-263.

Araya-Kojima T, Yaeshima T, Ishibashi N, Shimamura S and Hayasawa H. (1995). Inhibitory effects of  Bifidobacterium longum BB536 on harmful intestinal bacteria. Bifidobacteria and Microflora. 14(2), 59-66.

Ishibashi N & Shimamura S. (1993). Bifidobacteria: research and development in Japan. Fd. Tech. June 126-135.

Akiyama K, Hosono S, Takahashi E, Ishizeki S, Takigawa I, Imura S, Yamauchi K, Yaeshima T, Hayasawa H & Shimimura S. (1994). Effects of oral administration of Bifidobacterium breve on development of intestinal microflora in extremely premature infants. Acta Neonatological Japonica 30, 130-137.

Mitsuoka T. (1984). Taxonomy and ecology of bifidobacteria. Bifidobacteria and Microflora, 3(1) 11-28.

Rasic JLJ & Kurmann JA. (1983). Effect of substrate on the growth of bifidobacteria. In: Bifidobacteria and their role. Page 42-50, Birkha-ser.