Hầu Hết Người Việt Mắc Chứng Khó Tiêu

Có người ăn xong thì bụng chỉ hơi xình xình một chút, hoặc ăn xong thì bụng hơi nặng một chút, có người ăn xong thì khó chịu vô tả, thành ra vì vậy nói chung thì cái bệnh khó tiêu có thể nó đi từ hơi đau bụng tới đầy bụng, khó tiêu, rồi người mệt mỏi, ăn xong không thấy thoải mái.

Chúng ta thật ra ai ai cũng mắc phải cái chứng gọi là chứng khó tiêu. Ví dụ một ngày nào đó ta ăn quá nhiều thức ăn, quá nhiều chất béo thì bị nặng bụng ghê gớm, không chịu được. Đó là chứng khó tiêu nhưng chưa chắc đó là cái bệnh. Nhưng mà nếu ăn một chút thôi mà đã gây ra triệu chứng khó chịu như sình bụng đầy hơi thì đó là một trong những bệnh cần phải chữa trị.

Nguyên nhân gây khó tiêu

Khi ta uống sữa hay ăn những chất béo, chất bổ thì sữa, chất béo đó lại không được tiêu hoá tốt do cơ thể chúng ta thiếu các enzyme để tiêu hoá. Do đó, một số người ăn vô thì bụng bị lình xình, có thể bị tiêu chảy. Mặt khác, khi còn bé hoặc lớn tuổi cơ thể của chúng ta không tiết nhiều enzyme để tiêu hoá thức ăn dầu mỡ, cho nên khi ăn dầu mỡ nhiều, nhất là người lớn tuổi một tí, thì họ bắt đầu cảm thấy khó tiêu.

Nhưng mà ngoài những nguyên nhân về thức ăn, thì khó tiêu còn có thể do nguyên nhân chủ quan từ thói quen ăn uống chưa đúng cách, nhai không kỹ, hay là ăn gấp, ăn không đúng bữa chẳng hạn cũng có thể gây nên chứng khó tiêu, đầy hơi. Các cụ cũng thường nói là ta phải nhai 21 lần trước khi nuốt, thì điều đó rất là quan trọng vì nó không chỉ làm nhuyển thức ăn mà trong lúc ta nhai thì hệ thống tiêu hoá của ta cũng bắt đầu tiết nhiều enzyme hơn để đón nhận thức ăn xuống bao tử. Và khi ăn đúng giờ đúng giấc thì cơ thể ta thoải mái, hệ tiêu hoá tiết nhiều dịch vị, enzyme tiêu hoá hơn giúp ăn uống dễ tiêu hơn.

Nhai không kỹ gây đầy hơi khó tiêu đầy bụng sình bụng
Những đối tượng nào dễ bị mắc chứng khó tiêu

Trẻ sơ sinh thường gặp vấn đề cơ vòng của thực quản chưa co thắt hoàn hảo bởi vậy khi các cháu uống sữa hay bị ọc sữa ra ngoài. Nên trẻ hay bị triệu chứng thức ăn ợ ngược lên trên nhiều hơn là khó tiêu, trừ khi các cháu uống sữa bò (có các thành phần protein, đường…ít cân đối hơn sữa mẹ) thì các cháu có thể bị bón, khó tiêu. Còn người lớn thì ai cũng có thể bị đầy hơi chậm tiêu.

Nếu chúng ta ăn uống đúng giờ đúng giấc, tránh những thức ăn quá nặng nề có nhiều dầu nhiều mỡ, những người nào không ăn được sữa, không uống được sữa thì nên uống enzyme Lactase (Tên thương mại: Phyto opti-zymes, Lactaid…) sẽ hỗ trợ cho vấn đề tiêu hoá sữa.

Ăn uống đúng giờ giúp khắc phục chứng khó tiêu đầy hơi sình bụng

Những biến chứng của khó tiêu không thể xem thường

Những triệu chứng đầy bụng, sình hơi, khó chịu mỗi lần ăn uống gây nên sự bực tức, không thoải mái, và từ đó nó đưa tới sự cau có, chán đời, buồn phiền, u sầu v.v. và v.v. Bao tử bị căng và đầy hơi, cộng với sự cau có dễ hình thành các vết loét dạ dày, dễ gây nguy cơ viêm dạ dày và ưng thư dạ dày.

Cần chú ý rằng khi chứng sình bụng, đầy hơi, khó chịu đi kèm theo triệu chứng ợ chua thì nguy hiểm hơn vì nếu chất chua chạy ngược lên thực quản hoài thì có thể gây loét thực quản.

Khi chất chua chạy lên miệng, nó có thể rơi một chút lên thanh quản làm ta bị khò khè, suyễn. Thành ra có nhiều người ho rất là nhiều, bị suyễn, và mỗi buổi tối khi nằm xuống thì chất chua chạy ngược lên thanh quản làm cho họ ho không ngừng. Một khi đã bị suyễn rồi thì có chữa bệnh ợ chua đi chăng nữa thì bệnh suyễn cũng không thuyên giảm bao nhiêu. Do đó, cần phải hạn chế đầy hơi, khó tiêu và ợ chua để ngăn ngừa các nguy cơ sức khoẻ có thể gặp phải.

Điều trị chứng khó tiêu

  1. Khó tiêu thì tuỳ theo nguyên nhân. Thông thường nếu các cụ lớn tuổi thì nên bổ sung các loại enzyme tiêu hoá (Pancreatin, tên thương mại: Did Hanamax, Pancricon…) để hỗ trợ tiêu hoá thức ăn dễ dàng hơn. Pancreatin không nên dùng quá 10 ngày nếu không có chỉ định của Bác sĩ. Để dùng dài ngày hơn, có thể dùng các enzyme có nguồn gốc từ trái cây, thực vật như Phyto opti-zymes.
  1. Có một phương pháp nữa là thuốc than hoạt tính (jacoblet) được biết đến và sử dụng rộng rãi từ lâu nhưng vẫn là một trong những thứ thuốc tốt để chữa trị chứng đầy bụng. Tuy nhiên nó có thể gây bẩn quần áo, viên quá to khó uống, không dùng được cho trẻ em và thường gây táo bón.
  1. Các loại thuốc hỗ trợ tiêu hoá mới nhất có chứa hoạt chất simethicone với tác dụng rút hơi dư, làm tan các bóng hơi trong bao tử để chúng ta không bị đầy hơi, giảm cảm giác lình xình khó chịu. Và chất simethicone này có ưu điểm là không ngấm vào máu, nên có thể dùng thường xuyên mà không gây tác dụng phụ và có thể mua dễ dàng tại các nhà thuốc không cần toa bác sĩ. Các chế phẩm thuốc chứa simethicone cũng có dạng nhũ dịch, dễ dàng và an toàn khi sử dụng cho trẻ em.
  1. Ngoài việc dùng thuốc, chúng ta có thể thay đổi thói quen ăn uống hàng ngày, bắt đầu bằng những thức ăn ít mỡ, đừng chua quá. Trước coi thử ta ăn cái nào mà cơ thể ta chịu, tiêu hoá được, từ từ ta thêm mỗi ngày một loại thức ăn mới để xem thử coi thức ăn nào mà ta ăn nó làm cho ta khó chịu. Nếu mà thức ăn nào ăn vào cũng làm cho ta khó tiêu cả thì đó là một triệu chứng không tốt.
  1. Vấn đề quan trọng nhất là ăn uống đúng giờ đúng giấc và tập thể dục, bơi lội đều đặn. Khi tập thể dục thường xuyên và vận động đều đặn, cơ thể chúng ta sẽ khoẻ mạnh hơn, và hệ tiêu hoá cũng khoẻ mạnh hơn giúp tiêu hoá tốt các loại thức ăn, hạn chế đầy hơi, khó tiêu. Nhưng không nên tập thể dục trước khi ăn hoặc là tập thể dục ngay sau khi ăn.
Tập thể dục thường xuyên giúp khắc phục chứng khó tiêu đầy hơi sình bụng
  1. Cần lưu ý, những bệnh nhân nào phải uống thuốc kháng sinh thì chúng tôi vẫn khuyên là nên uống thêm những men vi sinh đường ruột (LBio, Lactomin plus, Antibio…). Và cũng nên bổ sung đầy đủ vitamin D cho cơ thể (uống vitamin bổ sung, thường xuyên phơi nắng vào sáng sớm để cơ thể tổng hợp vitamin D) vì khi thiếu vitamin D có thể gây ra một số triệu chứng khác liên quan tới vấn đề hấp thụ thức ăn làm cho chúng ta dễ bị khó chịu về đường tiêu hoá.

Những điều cần lưu ý để phòng tránh khó tiêu, đầy hơi

Không nên ăn xong rồi ngủ ngay mà phải ít nhất 3-4 tiếng đồng hồ để cho thức ăn được tiêu hóa. Thực ra sau khi ăn xong chúng ta đi nằm ngay thì thức ăn có thể chạy ngược lên thực quản và nó làm cho chúng ta bị những triệu chứng của bệnh ợ chua.

Sau khi ăn xong thì chúng ta nên đi bộ nhẹ nhẹ thôi chứ không nên tập thể dục để cho thức ăn được tiêu hoá. Nhiều người ăn xong là ôm cái tivi ngồi xem khiến sự tiêu hoá thức ăn khó khăn hơn một chút khi mà ta ăn xong rồi ngồi một chỗ. Tại vì khi ta ngồi thì bụng ta bị quặp lại  làm cho bao tử không có chỗ để giản ra nên làm cho ta khó chịu hơn. Khi ta đi đứng thì hơi ở trong ruột có thể được thả ra ngoài thì ta đỡ bị sình bụng hơn.

Khi ta ăn uống thì mỗi một lần ta nuốt thức ăn là ta nuốt vào một tí hơi. Khi hơi đó vào trong cơ thể thì hoặc là ta ợ ra ngoài hoặc là ta đánh rắm xả hơi ra sau thì nó sẽ giúp đỡ được vấn đề sình bụng. Nếu mà cứ giữ hơi trong bụng thì sẽ bị khó tiêu, khó chịu. Xoa quanh rốn sẽ kích thích nhu động ruột, giúp đẩy hơi ra ngoài.

Bác sĩ Bùi Xuân Dương